Skóli og skólaforeldrar

ný sýn á samstarfið um nemandann

Bókin segir frá því hvers vegna samstarf foreldra og skóla er jafn mikilvægt og raunin er, hvernig samstarfið ætti að vera og fjallar um hlutverk kennara, foreldra og nemenda í samstarfinu.
Rannsóknir sýna að áhrif foreldra á námsárangur yngstu nemenda grunnskólans eru sex sinnum meiri en skólans. Enda þótt áhrif foreldra dvíni eftir þvi sem börnin eldast halda þau engu að síður áfram að vera meiri en svo að hægt sé að hunsa þau.
Eitt mikilvægasta verkefni kennara ætti að felast í því að leita leiða til að gefa foreldrum aukna hlutdeild í starfi barna sinna, ekki síst í náminu.
Samstarf kennara og skólaforeldra á ekki aðeins að byggja á upplýsingum heldur einnig á samræðu og sameiginlegum ákvörðunum.

Ég keypti eintak af bókinni þinn fyrir Njarðvíkurskóla og það er skemmst frá því að segja að hún slær í gegn. Ég hef bent kennurum á að panta sér hana í jólagjöf. Mér finnst að hver kennari eigi að eiga svona bók að ég tali nú ekki um foreldra.

Lára Guðmundsdóttir, skólastjóri Njarðvíkurskóla
Ég hef lengi verið þeirrar skoðunar að gott samstarf foreldra og skóla sé mikilvæg forsenda skólastarfs. Ég fagna því að loks sé komin út íslensk bók sem veitir innsýn í markmið og inntak samstarfsins og gefur foreldrum og kennurum ýmis hagnýt ráð. Ég trúi því að foreldrar og kennarar geti haft mikið gagn af bókinni, en ekki síst börn þeirra og nemendur.

Ragnar Þorsteinsson, fræðslustjóri í Reykjavík
Byggt á áratuga reynslu sem foreldri fjögurra barna og framkvæmdastjóri SAMFOK tel ég bók Nönnu Kristínar Christiansen nauðsynlega aflestrar foreldrum, kennaranemum, starfsfólki skóla og stefnumótunaraðilum. Bókin er mjög góð blanda af fræðilegri umræðu og hagnýtum aðferðum og upplýsingum.

Bergþóra Valsdóttir, fyrrverandi framkvæmdastjóri SAMFOK
Skóli og skólarforeldrar - ný sýn á samstarfið um nemandann ætti að vera skyldulesefni fyrir alla, einkum foreldra og kennara. Í foreldrasamfélaginu er mannauður sem okkur er skylt að virkja og kemur það skýrt fram í máli Nönnu. Við þurfum öll að standa saman og standa vörð um lífsgæði barna okkar og stuðla að því að efla fjölskyldugildin í samfélaginu og auka gæði samveru fjölskyldunnar.

Sjöfn Þórðardóttir, formaður Heimilis og skóla
Í þessari bók er m.a. greint frá verkefnum sem stuðla að því að auka hlutdeild foreldra í námi barna sinna. Ég tók þátt í þróun slíkra verkefna í Vesturbæjarskóla, ásamt höfundi bókarinnar. Ég tel að það hafi auðgað og bætt starf mitt og ekki síst gert það miklu skemmtilegra. Mér finnst sjálfsagt að allir kennarar kynni sér þessar nýju áherslur í samstarfi foreldra og skóla.

Hera Sigurðardóttir, kennari í Vesturbæjarskóla
Ég er mjög hrifin af þessari bók, efnið er frábært og vel fram sett. Mér finnst skilyrðislaust að kennaranemar ættu að lesa hana. Ég sé í hendi að hún gæti hjálpað starfandi kennurum mikið. Ég vildi að ég hefði haft hana þegar ég var að kenna.

Guðrún Þórðardóttir, fyrrverandi kennari
Þetta er bók sem ég hefði sjálfur viljað skrifa. Hún fjallar um efni sem hefur lengi verið mér hjartfólgið og á þann hátt sem ég kann vel að meta. Nanna K. Christiansen skýrir vel sýn sína á það hvernig samstarf foreldra og kennara hefur breyst í áranna rás og hvernig því er hagað í dag. En meginskilaboð hennar eru að ef efla skuli menntun og námsárangur barna þurfi að styrkja fjölskyldur og foreldra ekki síður en skóla.

Úr formála Dr. Gretars L. Marinóssonar, fyrrv. rektors rannsókna við KHÍ og Menntavísindasvið HÍ

Bókin er seld hjá eftirfarandi bókabúðum:

Eymundsson, Máli og Menningu, Griffli, Bóksölu stúdenta við Hringbraut og Bóksölu Menntavísindasviðs HÍ við Stakkahlíð.

Um bókina

Bókin Skóli og skólaforeldrar – ný sýn á samstarfið um nemandann er einkum skrifuð fyrir grunnskólakenna, foreldra grunnskólabarna, kennaranema auk stjórnenda og stefnumótaraðila í skólamálum. Höfundi er ekki kunnugt um aðra íslenska bók tileinkaða efninu sem gefin hefur verið út á opnum markaði hér á landi. En vaxandi krafa er á samstarf forelda og skóla í lögum um grunnskóla og í nágrannalöndum okkar. Það er í samræmi við áherslu á lýðræðislegan rétt einstaklingsins til að hafa áhrif á mál sem hann varða og fjölda rannsókna sem sýna að áhrif foreldra á námsárangur og líðan barna sinna í skólastarfinu eru mjög mikil. Þessar staðreyndir gera m.a. nýjar kröfur til fagmennsku kennara.

Bókin Skóli og skólaforeldrar – ný sýn á samstarfið um nemandann er annarsvegar fræðileg og hinsvegar hefur hún að geyma fjölda hagnýtra ráða og verkefna. Hún byggir á miklu magni fræðilegra og lagalegra heimilda en einnig á reynslu höfundar sem grunnskólakennari og skólaforeldri. Bókin skiptist í þjá hluta:

Hvað segja rannsóknir okkur um samstarf skóla og foreldra í sögulegu og félagslegu samhengi?
Skólaforeldrar
Hagnýtar tillögur og verkefni fyrir kennara í tengslum við foreldrasamstarf

Fyrsti kafli – Hvers vegna og hvernig?

Eins og fram kemur í yfirskriftinni fjallar fyrsti hlutinn um það hvers vegna samstarf skóla og skólaforeldra er jafn mikilvægt og gefið er til kynna. Hver áhrifin eru og hvað það er í samstarfinu sem hefur umrædd áhrif og hvernig samstarfið ætti að vera til að ná tilsettum markmiðum. Hvernig þarf skólinn að vera til þess að áhrif foreldra verði á þann hátt sem æskilegt er.

Annar kafli – Hlutverk skólaforeldra

Efni annars hlutar er beint til foreldra barna í grunnskónum. Fjallað er um hlutverk skólaforeldra og hvers þeir ættu að vænta af skólum/kennurum barna sinna. Um einkenni góðra skóla, hvernig skólinn er í dag samanborið við skólann sem var og hvernig takast má á við hugsanlegan vanda. Athyglinni er beint að heimanámi, störfum bekkjarfulltrúa, foreldrafélags og skólaráðs.

Þriðji Kafli – Nýi kennarinn og skólaforeldrar

Þriðji kaflinn er einkum ætlaður kennurum eða umsjónarkennurum. Hann hefur að geyma hagnýt ráð og verkefni sem kennarar geta nýtt til að stuðla að aukinni hlutdeild foreldra í námi og starfi barna sinna. Gerð er grein fyrir faglegu hlutverki nýja kennarans í samstarfinu við foreldra, fjallað er um foreldraviðtöl/samráðsfundi og fundi með foreldrahópnum. Lýst er megin áherslum viðtalstækni/samtalsfærni og tekið á ýmsum vandamálum sem upp geta komið í samstarfi kennara og skólaforeldra og hvaða leiðir eru færar þegar vandinn verður alvarlegur.

Efni í umræðuhópa kennara

Það er tilvalið fyrir skóla sem vilja efla samstarfið við foreldra að nýti bókina sem grunn í umræðufundi eða leshring meðal kennara sinna. Sem dæmi mætti lesa og ræða 12. og 13. kaflann um foreldraviðtöl/samráðsfundi og viðtalstækni/samtalsfærni þegar slíkir fundir eru framundan. Það gæti vafalaust aukið öryggi einhverra og jafnvel komið í veg fyrir óþörf vandamál.

Um höfundinn

Höfundurinn Nanna Kristín Christiansen útskrifaðist frá Kennaraskóla Íslands 1971 og hefur í 27 ár starfað sem kennari, nemendaráðgjafi og deildarstjóri við eftirtalda grunnskóla: Breiðholtsskóla, Skóla Barnageðdeildarinnar við Dalbraut, Grunnskólann í Þorlákshöfn og Vesturbæjarskóla. Nanna var jafnframt stundakennari við Kennaraháskóla Íslands, síðar Menntavísindasvið HÍ, í nokkur ár. Einnig starfaði höfundur sem ráðgjafi hjá einkareknu fyrirtæki um tíma. Frá 2007 hefur Nanna unnið sem verkefnastjóri við Menntasvið Reykjavíkurborgar.

Auk kennaraprófsins lauk Nanna stúdentsprófi frá M.H., viðbótarnámi fyrir kennara í sálar- og uppeldisfræði frá Danmarks Lærerhöjskole, stundaði nám í náms-og starfsráðgjöf við HÍ í eitt ár, lauk M.Ed námi í uppeldis-og menntunarfræði með áherslu og ráðgjöf og samvinnu frá Kennaraháskóla Íslands og hefur einnig lokið eins árs námi í hugrænni atferlismeðferð frá Endurmenntunarstofnun HÍ.

Höfundur er þriggja barna móðir og amma tveggja barna.

Í umræðunni

Nanna kom fram í þættinum Samféglagið í nærmynd á Rás 1 þann 1. september 2010 þar sem tekið var viðtal við hana og rætt um efni bókarinnar. Hægt er að hlusta á viðtalið á vef RÚV.
Þann 28. ágúst 2010 birtist viðtal við Nönnu í helgarblaði Fréttablaðsins.